|
LIBER IUDITH
1 1 Anno duodecimo regni Nabu chodonosor, qui regnavit in
As syriis in Nineve civitate magna, in diebus Arphaxad, qui regnavit in
Medis in Ecbatanis 2 et aedificavit in Ecbatanis et in circuitu muros
ex lapidibus excisis in latitudinem cubitorum trium et in longitudinem
cubitorum sex et fecit altitudinem muri cubitorum septuaginta et
latitudinem eius cubitorum quinquaginta 3 et turres eius constituit
super portas eius cubitorum centum et latitudinem earum fundavit in
cubitos sexaginta. 4 Et fecit portas eius portas exsurgentes in
altitudinem cubitorum septuaginta et in latitudinem earum cubitis
quadraginta in exitum virtutis potentium eius et in dispositiones peditum
eius. 5 Et fecit bellum in diebus illis rex Nabuchodonosor ad Arphaxad
regem in campo magno, hic est campus in finibus Ragau. 6 Et
convenerunt in pugnam omnes inhabitantes montanam et omnes inhabitantes
Euphraten et Tigrin et Hidaspen et campos Arioch regis Elymaeorum. Et
convenerunt gentes multae valde ad bellum filiorum Chaldaeorum. 7 Et
misit Nabuchodonosor rex Assyriorum ad omnes inhabitantes Persidem et ad
omnes inhabitantes ad occasum: inhabitantes Ciliciam et Damascum et
Libanum et Antilibanum et ad omnes inhabitantes circa faciem maritimae;
8 et ad eos, qui sunt in nationibus Carmeli et Galaad, et ad
superiorem Galilaeam et ad campum magnum Esdrelon; 9 et ad omnes, qui
in Samaria et civitatibus eius et trans Iordanen usque in Ierusalem et
Bathanam et Chelus et Cades et flumen Aegypti et Taphnas et Ramesses et
omnem terram Gessen, 10 usquedum veniatur supra Tanim et Memphin, et
ad omnes inhabitantes Aegyptum, usquedum veniatur ad fines Aethiopiae.
11 Et contempserunt omnes inhabitantes universam terram verbum
Nabuchodonosor regis Assyriorum et non convenerunt cum eo in pugnam,
quoniam non timuerunt eum, sed erat adversus eos quasi vir unus. Et
remiserunt legatos eius vacuos in despectu faciei eorum. 12 Et
indignatus est rex Nabuchodonosor ad omnem terram istam vehementer. Et
iuravit per thronum et regnum suum se vindicaturum esse omnes fines
Ciliciae et Damascenae et Syriae, sublaturum se gladio suo et omnes
inhabitantes Moab et filios Ammon et omnem Iudaeam et omnes, qui in
Aegypto, usquedum veniatur ad fines duorum marium. 13 Et praeparavit
se in virtute sua adversus regem Arphaxad in anno septimo decimo et
invaluit in pugna sua et evertit omnem virtutem Arphaxad et omnem
equitatum eius et omnes currus ipsius 14 et dominatus est civitatibus
eius. Et abiit usque ad Ecbatana et obtinuit turres et praedavit plateas
eius et ornatum eius posuit in improperium illius. 15 Et cepit
Arphaxad in montibus Ragau et iaculatus est eum iaculis suis et
disperdidit eum usque in illum diem. 16 Et reversus est postea in
Nineven ipse et commixtura eius, multitudo hominum pugnatorum multa valde.
Et erat ibi requiescens et epulans ipse et virtus eius per dies centum
viginti.
2 1 Et in anno octavo decimo, secundo et vicesimo die mensis
primi factum est verbum Nabuchodonosor regis Assyriorum, ut vindicaret
omnem terram, sicut locutus est. 2 Et convocavit omnes famulos suos et
omnes magnates suos et posuit cum eis secretum consilii sui et consummavit
omne malum terrae ex ore suo; 3 et ipsi iudicaverunt exterminare omnem
carnem eorum, qui non sunt obsecuti verbo oris eius. 4 Et factum est,
cum consummasset consilium suum, vocavit Nabuchodonosor rex Assyriorum
Holofernen principem militiae virtutis suae, qui erat secundus post se,
5 et dixit ad eum: Haec dicit rex magnus, universae terrae dominus.
Ecce tu exies a facie mea et accipies tecum viros fidentes in virtute sua:
in centum viginti milia peditum et multitudinem equorum cum ascensoribus
duodecim milia; 6 et exies in obviam universae terrae ad occasum, quia
non crediderunt verbo oris mei. 7 Et denuntiabis eis, ut praeparent
mihi terram et aquam, quoniam ego exeam in ira mea ad eos et cooperiam
omnem faciem terrae in pedibus virtutis meae et dabo eos in rapinam, 8
et vulnerati illorum replebunt valles eorum, et omnis torrens et flumen
inundans mortuis eorum replebuntur. 9 Et adducam captivitatem eorum ad
extrema universae terrae. 10 Tu autem exiens praeoccupabis mihi omnem
finem eorum, et tradent se tibi, et reservabis mihi in diem redargutionis
eorum. 11 Super eos autem, qui non oboediunt, non parcet oculus tuus,
ut des eos in occisionem et rapinam in tota terra tua, 12 quoniam vivo
ego et potestas regni mei; locutus sum et faciam omnia haec in manu mea.
13 Et tu non praeteries unum verbum domini tui, sed consummans
consummabis, sicut praecepi tibi, et non prolongabis, ut facias ea .
14 Et exiit Holofernes a facie domini sui et vocavit omnes praefectos
et duces et magistratus virtutis Assyriae 15 et numeravit electos
viros in expeditionem, quemadmodum praeceperat ei dominus suus, in centum
viginti milia et equitum sagittariorum duodecim milia. 16 Et disposuit
eos, quemadmodum belli multitudo constituitur. 17 Et accepit camelos
et asinos et mulos ad utensilia eorum, multitudinem magnam valde, et oves
et boves et capras in praeparationem eorum, quorum non erat numerus,
18 et epimenia omni viro in multitudinem; et aurum et argentum de domo
regis multum valde. 19 Et exiit a Nineve ipse et omnis virtus eius in
profectionem, ut praecederet regem Nabuchodonosor et cooperiret omnem
faciem terrae, quae est ad occasum, in quadrigis et equitibus et peditibus
electis suis. 20 Et multa mixtura sicut locusta convenerunt cum eis et
sicut arena terrae; non enim erat numerus prae multitudine eorum. 21
Et exierunt ex Nineve viam dierum trium super faciem campi Bectileth et
posuerunt tabernacula sua a Bectileth iuxta montem, qui est in sinistra
superioris Ciliciae. 22 Et accepit omnem virtutem suam, pedites et
equites et quadrigas suas et abiit inde in montanam 23 et concidit
Phut et Lud et praedaverunt omnes filios Rassis et filios Ismael, qui
erant contra faciem deserti ad austrum Chelaeorum. 24 Et transgressus
est Euphraten et transiit Mesopotamiam et diruit omnes civitates excelsas,
quae erant ad torrentem Abronam, usquequo veniatur ad mare. 25 Et
occupavit terminos Ciliciae et concidit omnes adversantes sibi et venit
usque ad terminos Iapheth, qui sunt ad austrum contra faciem Arabiae.
26 Et circuivit omnes filios Madian et succendit tabernacula eorum et
praedavit stabula eorum. 27 Et descendit in campum Damasci in diebus
messis frumenti et succendit omnes agros eorum; greges et armenta dedit in
exterminium et civitates eorum spoliavit et campos eorum ventilavit et
percussit omnes iuvenes eorum in ore gladii. 28 Et incidit timor et
tremor eius super inhabitantes maritimam, qui erant in Sidone et Tyro, et
inhabitantes Sur et Ochina et omnes, qui incolebant Iamniam; et habitantes
in Azoto et Ascalone et Gaza timuerunt eum valde.
3 1 Et miserunt ad eum legatos verbis pacificis dicentes: 2
Ecce nos pueri Nabuchodonosor regis magni adstamus coram te; utere nobis,
quemadmodum placet faciei tuae. 3 Ecce villae nostrae et omnis locus
noster et omnis campus frumenti et greges et armenta et omnia stabula
iumentorum nostrorum adstant ante faciem tuam; utere, quemadmodum placet
tibi. 4 Ecce et civitates nostrae et, qui inhabitant in eis, servi tui
sunt; veniens occurre eis, sicut est bonum in oculis tuis . 5 Et
venerunt viri ad Holofernen et nuntiaverunt ei secundum verba haec. 6
Et descendit ad maritimam ipse et virtus eius et custodivit civitates
excelsas et accepit ex eis in auxilium viros electos. 7 Et exceperunt
eum ipsi et omnis circumregio eorum cum coronis et choris et tympanis.
8 Et destruxit omnes fines eorum et lucos eorum excidit, et datum ei
erat omnes deos terrae exterminare, ut ipsi soli Nabuchodonosor servirent
omnes gentes, et omnes linguae et omnes tribus eorum invocarent eum deum.
9 Et venit contra faciem Esdrelon prope Dothain, quae est contra
descensum magnum Iudaeae, 10 et castra posuerunt inter Gabaa et
Scytharum civitatem. Et erat ibi mensem dierum, ut colligeret omnia
utensilia virtutis suae.
4 1 Et audierunt filii Israel, qui habitabant in Iudaea, omnia,
quaecumque fecerat gentibus Holofernes princeps militiae Nabuchodonosor
regis Assyriorum, et quemadmodum spoliaverat omnia sancta eorum et dederat
ea in exterminium. 2 Et timuerunt multum valde a facie eius et pro
Ierusalem et pro templo Domini Dei sui turbati sunt, 3 quoniam nuper
ascenderant de captivitate, et nuper omnis populus Iudaeae collectus erat,
et vasa et altare et domus ex commaculatione sanctificata erant. 4 Et
miserunt in omnem finem Samariae et in vicos et Bethoron et Abelmain et
Iericho et Choba et Aisora et convallem Salem. 5 Et praeoccupaverunt
omnes vertices montium excelsorum et muris circumdederunt vicos, qui in
eis sunt, et reposuerunt epimenia in praeparationem pugnae, quoniam nuper
erant campi eorum demessi. 6 Et scripsit Ioachim sacerdos magnus, qui
erat in diebus illis in Ierusalem, inhabitantibus Betuliam et
Betomesthaim, quae est supra descensum contra Esdrelon, contra faciem
campi prope Dothain, 7 dicens ut obtinerent ascensus montanae, quoniam
per eos erat introitus in Iudaeam et erat facile prohibere ascendentes, eo
quod angustus esset accessus viris plus quam duobus. 8 Et fecerunt
filii Israel, sicut constituerat illis Ioachim sacerdos magnus et seniores
totius plebis Israel, qui sedebant in Ierusalem. 9 Et exclamavit omnis
vir Israel ad Deum in instantia magna, et humiliaverunt animas suas in
ieiunio magno; 10 ipsi et mulieres eorum et infantes eorum et iumenta
eorum et omnis advena et mercennarius et argento emptus eorum posuerunt
cilicia super lumbos suos. 11 Et omnis vir Israel et mulier et pueri,
qui habitabant in Ierusalem, prociderunt ante faciem templi et
cineraverunt capita sua et extenderunt cilicia sua contra faciem templi
Domini. 12 Et altare cilicio cooperuerunt et clamaverunt ad Deum
Israel unanimes instanter, ut non daret in rapinam infantes eorum et
mulieres in praedam et civitates hereditatis eorum in exterminium et
sancta in maculationem et in improperium, gaudium gentibus. 13 Et
audivit Dominus vocem eorum et vidit angustiam eorum; et erat populus
ieiunans dies plures in tota Iudaea et Ierusalem, et prociderunt contra
faciem sanctorum Domini omnipotentis. 14 Et Ioachim sacerdos magnus et
omnes adstantes ante conspectum Domini sacerdotes et deservientes Domino
praecincti ciliciis lumbos suos offerebant holocaustum instantiae et vota
et voluntaria munera populi. 15 Et erat cinis super cidares eorum, et
clamabant ad Dominum ex omni virtute, ut in bonum visitaret omnem domum
Israel.
5 1 Et renuntiatum est Holoferni principi militiae virtutis
Assyriae quoniam filii Israel praeparaverant se ad pugnam et transitus
montanae concluserant et muris cinxerant omnem verticem montis excelsi et
posuerant in campis offendicula. 2 Et iratus est iracundia valde et
convocavit omnes principes Moab et duces Ammon et omnes magistratus
maritimae 3 et dixit eis: Renuntiate mihi, filii Chanaan: Quis est
iste populus, qui sedet in montanis? Quae sunt autem, quas inhabitant,
civitates, et quae est multitudo virtutis eorum? Et in quo est potestas et
fortitudo eorum, et quis praeest super eos rex, dux militiae eorum? 4
Et quare terga verterunt, ne venirent in obviam mihi prae omnibus, qui
inhabitant ad occasum? . 5 Et dixit ad eum Achior dux filiorum Ammon:
Audiat dominus meus verbum ex ore servi tui, et referam tibi veritatem
de populo isto, qui inhabitat montana ista iuxta te, et non exibit
mendacium ex ore servi tui. 6 Populus hic est ex progenie Chaldaeorum
7 et inhabitaverunt primum in Mesopotamia, quoniam noluerunt sequi
deos patrum suorum, qui fuerunt in terra Chaldaeorum praeclari. 8 Et
declinaverunt de via parentum suorum et adoraverunt Deum caeli, Deum, quem
cognoverunt; et eiecerunt eos a facie deorum suorum, et fugerunt in
Mesopotamiam et inhabitaverunt ibi dies multos. 9 Et dixit Deus eorum,
ut exirent de peregrinatione ipsorum et irent in terram Chanaan. Et
inhabitaverunt ibi et repleti sunt auro et argento et pecoribus multis
valde. 10 Et descenderunt in Aegyptum cooperuerat enim fames faciem
terrae Chanaan et commorati sunt ibi, usquedum enutriti sunt et facti
sunt ibi in multitudinem magnam, nec erat numerus generis eorum. 11 Et
insurrexerunt super eos Aegyptii et circumvenerunt eos in luto et latere,
humiliaverunt eos et posuerunt eos in servos. 12 Et clamaverunt ad
Deum suum, et percussit totam terram Aegypti plagis, in quibus non erat
medicina, et eiecerunt eos Aegyptii a facie sua. 13 Et exsiccavit Deus
Rubrum mare ante eos 14 et eduxit eos in viam Sinai et Cadesbarne. Et
eiecerunt omnes inhabitantes in eremo 15 et habitaverunt in terra
Amorraeorum et omnes Hesebonitas exstirpaverunt in virtute sua. Et
transeuntes Iordanem possederunt totam montanam 16 et eiecerunt a
facie sua Chananaeum et Pherezaeum et Iebusaeum et Sichem et omnes
Gergesaeos et habitaverunt in ea diebus multis. 17 Et, usquedum non
peccarent in conspectu Dei sui, erant cum ipsis bona, quia Deus odiens
iniquitatem cum ipsis est. 18 Sed, cum recesserunt a via, quam
disposuerat illis, exterminati sunt in bellis multis multum valde et
captivi ducti sunt in terram non suam, et templum Dei eorum devenit ad
solum, et civitates eorum comprehensae sunt ab adversariis. 19 Et nunc
revertentes ad Deum suum ascenderunt a dispersione, qua dispersi fuerant,
et possederunt Ierusalem, ubi sanctuarium eorum est, et inhabitaverunt in
montana, quia erat deserta. 20 Et nunc, dominator domine, siquidem est
ignorantia in populo isto, et peccant in Deum suum, inspiciemus quoniam
est in illis offendiculum hoc et ascendemus et expugnabimus eos; 21 si
autem non est iniquitas in ipsa gente, transeat dominus meus, ne forte
protegat eos Dominus eorum et Deus eorum, et erimus in improperium coram
omni terra . 22 Et factum est, ut desiit loqui Achior verba haec,
murmuravit omnis populus, qui erat in circuitu tabernaculi. Et dixerunt
magnates Holoferni et omnes, qui habitabant maritimam et Moab, ut
configerent eum: 23 Non enim timebimus a filiis Israel; ecce enim
populus, in quo non est virtus neque potestas in pugnam validam. 24
Propter hoc ascendemus, et erunt in escam militiae tuae, dominator
Holofernes .
6 1 Et, cum cessasset tumultus viro rum, qui erant in circuitu
conci lii, dixit Holofernes princeps militiae virtutis Assyriae ad Achior
coram omni populo alienigenarum et ad omnes filios Moab: 2 Et quis
es tu, Achior, et mercennarii Ephraim, quoniam prophetasti nobis sicut
hodie et dixisti quoniam genus filiorum Israel non expugnatur, quoniam
Deus eorum proteget eos? Et quis est Deus, nisi Nabuchodonosor rex omnis
terrae? Hic mittet potestatem suam et disperdet eos a facie terrae, et non
liberabit eos Deus eorum. 3 Sed nos servi illius percutiemus eos sicut
hominem unum, nec sustinebunt vim equorum nostrorum. 4 Inundabimus
enim eos in ipsis, et montes eorum inebriabuntur sanguine eorum, et campi
eorum replebuntur mortuis eorum, et non resistet vestigium pedum eorum
contra faciem nostram, sed perditione perient. Dicit rex Nabuchodonosor,
dominus universae terrae; dixit enim, et non frustrabuntur verba oris
eius. 5 Tu autem, Achior, mercennari Ammon, qui locutus es verba haec
in die iniquitatis tuae, non videbis faciem meam iam ex hac die,
quoadusque ulciscar in genus illorum, qui ascenderunt ex Aegypto. 6 Et
tunc pertransiet ferrum militiae meae et populus famulorum meorum latera
tua, et cades cum vulneratis eorum, cum venero. 7 Et deducent te servi
mei in montanam et ponent te in una civitatum ascensuum 8 et non
peries, donec extermineris cum eis. 9 Et, si speras corde tuo quoniam
non capientur, non concidat facies tua. Locutus sum, et nihil decidet
verborum meorum . 10 Et praecepit Holofernes servis suis, qui erant
adstantes in tabernaculo eius, ut comprehenderent Achior et ducerent eum
in Betuliam et traderent in manus filiorum Israel. 11 Et
comprehenderunt eum servi eius et duxerunt illum extra castra in campum et
promoverunt ex medio campo in montanam et advenerunt ad fontes, qui erant
sub Betulia. 12 Et, ut viderunt eos viri civitatis super verticem
montis, acceperunt arma sua et exierunt extra civitatem supra cacumen
montis, et omnis vir fundibalarius occupavit ascensus eorum et mittebat
lapides super eos. 13 Et accedentes sub monte alligaverunt Achior et
reliquerunt proiectum sub radice montis et reversi sunt ad dominum suum.
14 Descendentes autem filii Israel de civitate sua adstiterunt ei et
solventes eum perduxerunt in Betuliam et adduxerunt eum ad principes
civitatis suae, 15 qui erant in diebus illis Ozias filius Michae de
tribu Simeon et Chabris filius Gothoniel et Charmis filius Melchiel.
16 Et convocaverunt omnes seniores civitatis, et concurrerunt omnes
iuvenes eorum et mulieres et pueri eorum in ecclesiam; et statuerunt
Achior in medio omnis populi ipsorum, et interrogavit eum Ozias, quid
contigisset. 17 Et respondens indicavit eis verba consilii Holofernis
et omnia verba, quaecumque locutus est in medio principum filiorum
Assyriae, et quaecumque magniverbatus est Holofernes adversus domum
Israel. 18 Et procidens omnis populus adoraverunt Deum et clamaverunt
dicentes: 19 Domine, Deus caeli, respice ad superbiam eorum et
miserere humilitatis generis nostri et respice ad faciem eorum, qui
sanctificati sunt tibi in hac die . 20 Et consolati sunt Achior et
laudaverunt eum valde. 21 Et suscepit eum Ozias de ecclesia in domum
suam et fecit cenam senioribus, et invocaverunt Deum Israel in
adiutorium per totam noctem illam.
7 1 Crastina autem die praecepit
Holofernes omni militiae suae et omni populo suo, qui affuerunt in
auxilium illius, ut pararent se ad Betuliam et ascensus montanae
praeoccuparent et facerent pugnam adversus filios Israel. 2 Et
paraverunt se in illa die omnis vir potens eorum; et virtus eorum virorum
bellatorum erat centum septuaginta milia peditum et equitum duodecim
milia, praeter impedimenta et viros, qui erant pedites in eis, multitudo
magna valde. 3 Et castra collocaverunt in convallem iuxta Betuliam ad
fontem et praetenderunt in latitudinem contra Dothain usque ad Abelmain et
in longitudinem a Betulia usque Chyamonem, quae est contra Esdrelon. 4
Filii autem Israel, ut viderunt multitudinem eorum, turbati sunt valde et
dixerunt unusquisque ad proximum suum: Nunc lingent isti faciem totius
terrae, nec montes alti neque valles neque colles sustinebunt pondus eorum
. 5 Et accipientes unusquisque vasa sua bellica et accendentes ignem
in turribus murorum suorum manebant custodientes per totam noctem illam.
6 Altera autem die eduxit Holofernes omnem equitatum suum contra
faciem filiorum Israel, qui erant in Betulia, 7 et visitavit ascensus
civitatis eorum et fontes aquarum perambulavit et praeoccupavit eos. Et
praeposuit eis castra virorum bellatorum et ipse convertit in populum
suum. 8 Et accedentes ad eum omnes principes filiorum Esau et omnes
duces populi Moab et magistratus maritimae dixerunt: 9 Audiat verbum
dominator noster, ne fiat confractio in virtute tua. 10 Populus enim
hic filiorum Israel non fidit in lanceis suis sed in altitudinibus
montium, in quibus inhabitant; non enim est facile ascendere vertices
montium ipsorum. 11 Et nunc, dominator, noli pugnare ad eos sicut
pugna fit belli, et non cadet ex populo tuo vir unus; 12 sed mane in
castris tuis custodiens omnem virum virtutis tuae, et obtineant pueri tui
fontem aquarum, qui emanat a radice montis, 13 quia inde hauriunt
aquas omnes inhabitantes Betuliam. Et interficiet eos sitis, et tradent
civitatem suam, et nos et populus tuus ascendemus super vertices montium
proximos et obsidebimus in eis in custodiam, ut non exeat de civitate vir
unus. 14 Et destilliscent in fame et siti ipsi et mulieres eorum et
filii eorum et, priusquam veniat gladius super eos, prosternentur in
plateis habitationis suae, 15 et retribues eis retributionem malam, eo
quod secesserunt et non obviaverunt faciei tuae in pace . 16 Et
placuerunt verba eorum coram Holoferne et coram omnibus famulis eius, et
constituit facere, ut locuti sunt. 17 Et promoverunt castra filii Moab
et cum eis quinque milia filiorum Assyriae et castra constituerunt in
convalle et praeoccupaverunt aquas et fontes aquarum filiorum Israel.
18 Et ascenderunt filii Ammon et filii Esau et castra constituerunt in
montana contra Dothain. Et miserunt ex eis ad austrum et orientem contra
Egrebel, quae est iuxta Chus, quae est ad rivum Mochmur. Et reliqua
militia Assyriorum castra constituerunt in campo et operuerunt omnem
faciem terrae; et tabernacula et impedimenta eorum constituerunt in turba
multa, et erant in multitudinem magnam valde. 19 Et filii Israel
clamaverunt ad Dominum Deum suum, quoniam minorabatur spiritus eorum,
quoniam circumdederant eos omnes inimici eorum, et non poterant effugere
de medio eorum. 20 Et manserunt in circuitu eorum omnia castra
Assyriae, pedites et quadrigae et equites eorum per dies triginta
quattuor. Et deficiebant omnibus inhabitantibus Betuliam omnia vasa
aquarum eorum, 21 et cisternae eorum evacuabantur, et non habebant
quod biberent in satietatem aquam unam diem, quoniam in mensura dabant eis
bibere. 22 Et anxiati sunt infantes eorum, et mulieres et iuvenes
deficiebant a siti et cadebant in plateis civitatis et in transitu
portarum, et non erat virtus adhuc in eis. 23 Et collegit se omnis
populus ad Oziam et ad principes civitatis, iuvenes et mulieres et
infantes, et clamaverunt voce magna et dixerunt coram omnibus senioribus:
24 Iudicet Deus inter vos et nos, quoniam fecistis in nobis
iniquitatem magnam non loquentes pacifica cum filiis Assyriae. 25 Et
nunc non est qui nos adiuvet, sed vendidit nos Deus in manus eorum, ut
prosterneremur ante eos in siti et perditione magna. 26 Et nunc
convocate eos et tradite civitatem totam in captivitatem populo Holofernis
et omni virtuti eius. 27 Melius est enim nos fieri illis in rapinam;
erimus enim eis in servos et ancillas, et vivet anima nostra, et non
videbimus mortem infantium nostrorum in oculis nostris et mulieres et
filios nostros deficientes in animabus suis. 28 Contestamur vobis
caelum et terram et Deum eorum et Dominum patrum nostrorum, qui ulciscitur
in nos secundum peccata nostra et secundum peccata patrum nostrorum, ut
non faciat secundum verba haec in hac die . 29 Et factus est fletus
magnus in medio ecclesiae omnium unanimiter, et clamaverunt ad Dominum
Deum voce magna. 30 Et dixit ad eos Ozias: Aequo animo estote,
fratres, et sustineamus adhuc dies quinque, in quibus convertet Dominus
Deus noster misericordiam suam super nos; non enim derelinquet nos in
consummationem. 31 Si autem transierint isti quinque dies, et non
fuerit super nos adiutorium, faciam secundum verba vestra . 32 Et
dispersit plebem unumquemque in castra sua, et super muros et turres
civitatis abierunt, et mulieres et filios in domus suas dimiserunt; et
erant in magna humilitate valde.
8 1 Et erat in civitate commorans in diebus illis Iudith filia
Merari filii Ox filii Ioseph filii Oziel filii Elchiae filii Ananiae filii
Gedeon filii Rafain filii Achitob filii Eliab filii Nathanael filii
Salamiel filii Surisaddai filii Simeon filii Israel. 2 Et vir eius
Manasses erat ex tribu eius et patria eius; et mortuus est in diebus
messis hordiariae. 3 Steterat enim super alligantes manipulos in
campo, et aestus introivit in caput eius, et incidit in lectum et mortuus
est in Betulia civitate sua. Et sepelierunt eum cum patribus suis in agro,
qui est inter Dothain et Balamon. 4 Et erat Iudith in domo sua vidua
per annos tres et menses quattuor. 5 Et fecit sibi tabernaculum super
tectum domus suae et imposuit super lumbos suos cilicium, et erant super
eam vestimenta viduitatis suae, 6 et ieiunabat per omnes dies
viduitatis suae praeter pridie sabbatorum et sabbata et pridie neomeniarum
et neomenias et dies festos et gaudimonia domus Israel. 7 Et erat bona
in aspectu et formosa facie valde et prudens in corde et bona in sensu et
erat honesta valde, quia reliquerat ei Manasses vir eius filius Ioseph
filii Achitob filii Melchis filii Eliab filii Nathanael filii Surisaddai
filii Simeon filii Israel aurum et argentum et pueros et puellas et pecora
et praedia, et manebat in eis; 8 et non erat qui inferret ei verbum
malum, quia timebat Deum valde. 9 Et audivit verba populi maligna super
principem quoniam defecerunt animo super penuriam aquarum. Et audivit
omnia verba Iudith, quae locutus est ad eos Ozias, quemadmodum iuraverat
eis, ut post quinque dies traderet civitatem Assyriis. 10 Et mittens
abram suam, quae erat super omnia bona eius, vocavit Oziam et Chabrin et
Charmin seniores civitatis suae. 11 Et venerunt ad eam. Et dixit ad
eos: Audite me, principes inhabitantium in Betulia, quoniam non est
rectum verbum vestrum, quod locuti estis coram plebe in hac die et
statuistis iuramentum istud, quod locuti estis inter Deum et vos, et
dixistis tradituros vos civitatem inimicis nostris, si non in illis diebus
converterit Dominus Deus noster audiutorium nobis. 12 Et nunc qui
estis vos, qui tentastis Deum in hodierno die et astitistis pro Deo in
medio filiorum hominum? 13 Et nunc Dominum omnipotentem tentatis et
nihil intellegetis usque in sempiternum. 14 Quoniam altitudinem cordis
hominis non invenietis et cogitatus sensus eius non comprehendetis,
quomodo Deum, qui fecit omnia ista, inquiretis et sensum eius cognoscetis
et cogitationem eius inspicietis? Minime, fratres, nolite exacerbare
Dominum Deum nostrum, 15 quoniam, si noluerit in his quinque diebus
adiuvare nos, ipse habet potestatem, in quibus diebus velit, protegere aut
disperdere nos ante faciem inimicorum nostrorum. 16 Vos autem nolite
praepignorare voluntates Domini Dei nostri, quoniam non sicut homo Deus
est, ut minis terreatur, aut sicut filius hominis, ut iudicetur. 17
Propter quod sustinentes salvationem ab eo, invocemus ipsum in adiutorium
nostrum, et exaudiet vocem nostram, si fuerit ipsi placitum. 18 Quoniam
non exsurrexit in progenie nostra, nec est in hodierna die neque tribus
neque patria neque populus neque civitas ex nobis, qui adorent deos
manufactos, sicut factum est in primis diebus, 19 pro quibus traditi
sunt in gladium et in rapinam patres nostri et ceciderunt casum magnum
ante conspectum inimicorum nostrorum. 20 Nos autem alium Deum nescimus
praeter eum, a quo speramus quia non despiciet nos nec auferet salutare
suum a genere nostro. 21 Quoniam in eo quod capti sumus, sic et
capietur omnis Iudaea, et praedabuntur sancta nostra, et exquiret Deus
coinquinationem eorum ex sanguine nostro 22 et mortem fratrum
nostrorum et captivitatem terrae et desertionem hereditatis nostrae
reducet in caput nostrum in gentibus, ubicumque servierimus. Et erimus in
offendiculum et in improperium ante omnes, qui possidebunt nos, 23
quoniam non dirigetur servitus nostra in gratiam, sed in inhonorationem
ponet eam Dominus Deus noster. 24 Et nunc, fratres, ostendamus
fratribus nostris quoniam ex nobis pendet anima eorum, et sancta et domus
et altare incumbit in nobis. 25 Praeter haec omnia gratias agamus
Domino Deo nostro, qui tentat nos sicut et patres nostros. 26 Memores
estote quanta fecerit cum Abraham et Isaac, et quanta facta sint Iacob in
Mesopotamia Syriae pascenti oves Laban fratris matris suae. 27 Quia
non sicut illos combussit in inquisitionem cordis illorum et in nos non
ultus est, sed in monitionem flagellat Dominus appropinquantes sibi
. 28 Et dixit ad eam Ozias: Omnia, quaecumque dixisti, in bono corde
locuta es, et non est qui resistat verbis tuis, 29 quoniam non ex
hodierna die sapientia tua manifesta est, sed ab initio dierum tuorum scit
omnis populus sensum tuum, quoniam bona sunt figmenta cordis tui. 30
Sed populus sitiit valde, et coegerunt nos sic facere, ut locuti sumus
eis, et inducere super nos iuramentum, quod non praeteriemus. 31 Et
nunc ora pro nobis, et forte exaudiet te Deus noster, quoniam tu mulier
sancta es, et dimittet Dominus pluviam in repletionem lacuum nostrorum, et
non deficiemus iam . 32 Et dixit ad eos Iudith: Audite me, et faciam
opus prudentiae, quod perveniet in generationes generationum filiis
generis nostri. 33 Vos enim stabitis ad portam hac nocte, et exeam ego
cum abra mea, et in diebus, post quos dixistis civitatem tradituros vos
inimicis nostris, visitabit Dominus Israel in manu mea, sicut ego fido.
34 Vos autem non scrutabitis actum meum; non enim renuntiabo vobis,
quousque consummentur, quae ego facio . 35 Et dixit Ozias et
principes ad eam: Vade in pacem, et Dominus Deus sit ante te in ultionem
inimicorum nostrorum . 36 Et revertentes descenderunt de tabernaculo
eius et abierunt ad dispositiones suas.
9 1 Iudith autem procidit in faciem suam et imposuit cinerem
super caput suum et scidit tunicam suam et denudavit, quod induerat,
cilicium; et, in ipso quod oblatum erat in Ierusalem in domum Dei incensum
vespere illo, clamavit Iudith voce magna ad Dominum et dixit: 2
Domine, Deus patris mei Simeon, cui dedisti in manu gladium in ultionem
alienigenarum, qui solverunt cingulum virginis in coinquinationem et
denudaverunt femur in confusionem et coinquinaverunt matricem in
improperium. Dixisti enim: Non sic erit!; et fecerunt. 3 Pro quibus
dedisti principes eorum in occisionem et torum eorum, qui erubuit
seductione eorum, seductum in sanguinem; et percussisti servos super
potentes et potentes super thronos eorum. 4 Et dedisti mulieres eorum
in praedam et filias in captivitatem et omnia spolia in divisionem
filiorum a te delectorum, qui zelaverunt zelum tuum et abominaverunt
coinquinationem sanguinis sui et invocaverunt te in adiutorium. Deus, Deus
meus, exaudi me viduam. 5 Tu enim fecisti priora illorum et illa et,
quae postea et quae nunc et quae futura sunt, cogitasti; et facta sunt,
quae cogitasti. 6 Et astiterunt, quae voluisti, et dixerunt: Ecce
adsumus. Omnes enim viae tuae paratae, et creatura tua in
praescientia. 7 Ecce enim Assyrii repleti sunt in virtute sua et
exaltati sunt in equo et ascensore, gloriati sunt in brachio peditum,
speraverunt in clipeis et lancea et arcu et fundibula et nescierunt
quoniam tu es Dominus, qui conteris bella; 8 Dominus nomen est tibi.
Tu allide illorum vires, aeterne Deus, comminue illorum plenitudinem in
virtute tua et deduc fortitudinem eorum in ira tua. Voluerunt enim
polluere sancta tua, coinquinare tabernaculum requiei nominis maiestatis
tuae et deicere ferro cornu altaris tui. 9 Respice in superbiam eorum,
dimitte iram tuam in capita eorum; da in manu mea viduae, quam cogitavi,
virtutem, 10 et percute servum ex labiis seductionis meae super
principem et principem super servum eius; quassa elationem in manu viduae.
11 Non enim in multitudine virtus tua, nec potentia tua neque datum
tuum in fortibus, sed humilium es Deus et minorum adiutorium, infirmorum
susceptor, abiectorum protector, desperatorum salvator. 12 Etiam,
etiam, Deus patris mei et Deus hereditatis Israel, dominator caelorum et
terrae, creator aquarum, rex totius creaturae tuae, exaudi deprecationem
meam 13 et da verbum meum et suasionem in vulnus et livorem eorum, qui
adversum testamentum tuum et domum tuam sanctam et verticem Sion et domum
retentionis filiorum tuorum cogitaverunt dura. 14 Et fac super omnem
gentem tuam et omnem tribum scientiam, ut sciant quoniam tu Deus es
universae potestatis et virtutis, et non est alius defensor generis Israel
praeter te .
10 1 Et factum est, ut cessavit cla mans ad Deum Israel et con
summavit omnia verba ista, 2 surrexit de prostratione sua et vocavit
abram suam et descendit in domum suam, in qua commorabatur in diebus
sabbatorum et in diebus festis suis. 3 Et abstulit cilicium, quod
induerat, et exuit se vestimenta viduitatis suae et lavit corpus suum aqua
et unxit se unguento spisso et pectinavit capillos capitis sui et imposuit
mitram super caput suum et induit se vestimenta iucunditatis suae, quibus
vestiebatur in diebus vitae viri sui Manasses. 4 Et accepit soleas in
pedes suos et imposuit periscelides et dextralia et anulos et inaures et
omnem ornatum suum et composuit se nimis in seductionem oculorum virorum,
quicumque viderent eam. 5 Et porrexit abrae suae ascopam vini et vas
olei et peram implevit alphitis et massa fici et panibus et caseo et
plicavit omnia vasa sua et imposuit ei. 6 Et abierunt ad portam
civitatis Betuliae et invenerunt adstantem ad eam Oziam et seniores
civitatis Chabrin et Charmin. 7 Qui cum vidissent eam, et erat mutata
facies eius, et vestem mutatam, mirati sunt valde et dixerunt ei: 8
Deus patrum nostrorum det te in gratiam et consummet cogitationes tuas in
gloriam filiorum Israel et in exaltationem Ierusalem . 9 Et procidens
in faciem adoravit Deum et dixit ad eos: Praecipite aperiri portam
civitatis, et exeam in consummationen verborum, quae locuti estis mecum .
Et constituerunt iuvenibus aperiri ei, sicut locuti sunt; 10 et
fecerunt sic. Et exiit Iudith, ipsa et ancilla eius cum ea; et
speculabantur eam viri civitatis, quoadusque descendit montem, usquedum
transiit convallem, et iam non videbant eam. 11 Et ibant in convallem
in directum, et obviavit ei prima custodia Assyriorum. 12 Et
comprehenderunt eam et interrogaverunt eam: Quorum es et unde venis et
quo vadis? . Dixitque eis: Filia sum ego Hebraeorum et recedo a facie
ipsorum, quoniam incipiunt tradi vobis in devorationem. 13 Et ego
venio ad faciem Holofernis principis militiae virtutis vestrae, ut
renuntiem ei verba veritatis et ostendam ante faciem ipsius viam, per quam
vadat et dominetur universae montanae, et non discumveniat ex viris eius
caro una, nec spiritus vitae . 14 Et, ut audierunt viri verba eius et
inspexerunt faciem eius et erat in conspectu eorum mirabilis specie
valde dixerunt ad eam: 15 Salvasti animam tuam in bonum festinans
descendere ad faciem domini nostri. Et nunc accede ad tabernaculum eius;
et ex nostris praemittent te, quousque tradant te in manibus eius. 16
Si autem steteris in conspectu eius, noli timere corde tuo, sed renuntia
illi secundum verba tua, et bene tibi faciet . 17 Et elegerunt ex
seipsis viros centum et adiunxerunt ei et abrae eius et perduxerunt eas ad
tabernaculum Holofernis. 18 Et factus est concursus in omnibus
castris; innotuit enim in tabernaculis adventus eius. Et venerunt et
circumdederunt eam stantem extra tabernaculum Holofernis, quoadusque
nuntiaverunt ei de ea. 19 Et mirabantur ad speciem eius et
percipiebant verba eius, quia erant bona valde, et laudabant filios Israel
propter eam. Et dixit unusquisque ad proximum suum: Quis contemnet
populum hunc, qui habet in se mulieres tales? Quoniam non est bonum
derelinquere virum unum ex eis, qui relicti possint decipere totam terram
. 20 Et exierunt omnes cubicularii Holofernis et omnes famuli eius et
induxerunt eam in tabernaculum eius. 21 Et erat Holofernes requiescens
in lectu suo in conopeo, quod erat ex purpura et auro et smaragdo et
lapidibus pretiosissimis contextum. 22 Et nuntiaverunt ei de ea. Qui
cum audisset, exiit in proscaenium; et lampades argenteae praecedentes eum
multae valde. Et induxerunt eam ad eum. 23 Cum autem venit contra
faciem eius Iudith et famulorum eius, laudaverunt omnes speciem faciei
eius; procidensque in faciem adoravit eum, et suscitaverunt eam servi
eius.
11 1 Dixitque ad eam Holofernes: Aequo animo esto, mulier, et
noli pavere corde tuo, quoniam ego non nocui viro cuicumque placuit
servire Nabuchodonosor regi totius terrae. 2 Et nunc plebs tua, quae
habitat montanam, nisi sprevissent me, non elevassem lanceam meam super
ipsos, sed sibi ipsi fecerunt haec. 3 Et nunc dic mihi: Qua ex causa
recessisti ab eis et venisti ad nos? Venisti enim ad salutem. Aequo animo
esto, in hac nocte vives et deinceps. 4 Non enim est qui tibi noceat,
sed bene tibi faciam, sicut fit servis domini mei . 5 Et dixit ad eum
Iudith: Sume verba ancillae tuae, et loquatur ancilla tua ante faciem
tuam et non nuntiabo mendacium domino meo in hac nocte. 6 Et, si
secutus fueris verba ancillae tuae, consummabis omnia in manibus tuis,
quae faciet Deus tecum, et non excidet dominus meus de adinventionibus
suis quoadusque vivit. 7 Vivit enim Nabuchodonosor rex totius terrae,
et vivit virtus eius, qui misit te in correctionem omnium animarum,
quoniam non solum homines per te servient ei, sed et bestiae agri et
iumenta et volatilia caeli et per virtutem tuam vivent in Nabuchodonosor
et omni domo eius. 8 Audivimus enim sapientiam tuam et adinventiones
animi tui, et nuntiatum est universae terrae quoniam tu solus bonus in
universo regno et potens in prudentia et admirabilis in militia belli.
9 Et nunc, domine meus, verbum, quod locutus est Achior in consilio
tuo, audivimus verba eius quoniam susceperunt viri in Betulia, et
nuntiavit eis omnia, quae locutus est apud te. 10 Propter quod,
dominator domine, non transeas verbum eius, sed conde illud in corde tuo,
quia est verum. Non enim ultio cadit in genus nostrum, neque dominatur
gladius super eos, nisi peccent in Deum suum. 11 Et nunc, ne fiat
dominus meus frustratus et sine actu, cadet mors super faciem eorum, et
comprehendet eos peccatum magnum, in quo exacerbaverint Dominum suum; mox
ut fecerint illud, erunt tibi in consummationem. 12 Postquam enim
defecerunt eis escae, et vacuefactae sunt ab eis aquae, voluerunt inicere
manus iumentis suis et omnia, quae praecepit eis Deus legibus suis, ne
manducarent, cogitaverunt consummare. 13 Et primitias frumenti et
decimas vini et olei, quae conservaverunt sanctificantes sacerdotibus, qui
praesunt in Ierusalem ante faciem Dei nostri, iudicaverunt consumere, quae
nec manibus licet tangere neminem ex populo. 14 Et miserunt in
Ierusalem quia et, qui ibi inhabitant, fecerunt omnia haec eos, qui
transtulerint eis illationem a senioribus. 15 Et erit ut, cum
nuntiatum fuerit, et fecerint, dentur tibi in perditionem in illa
die. 16 Unde ego ancilla tua, cum cognovissem haec omnia, refugi a
facie eorum, et misit me Deus facere tecum rem, in qua mirabitur tota
terra, quicumque audierint ea. 17 Quoniam ancilla tua Deum colit et
servit nocte ac die Deo caeli. Et nunc manebo penes te, domine meus, et
exiet ancilla tua per noctem ad vallem et orabo ad Deum, et indicabit mihi
quando fecerint peccata eorum. 18 Et veniens indicabo illud tibi, et
exies in omni virtute tua, et non erit, qui resistat tibi ex eis. 19
Et adducam te per mediam Iudaeam, usque veniam contra Ierusalem et ponam
sedem tuam in medio eius, et adduces eos sicut oves, quibus non est
pastor. Et non muttiet canis lingua sua contra te, quoniam haec dicta sunt
mihi secundum praescientiam meam et renuntiata sunt mihi, et missa sum
nuntiare tibi . 20 Et placuerunt verba eius coram Holoferne et coram
omnibus famulis eius, et mirati sunt in specie et in sapientia eius et
dixerunt: 21 Non est talis mulier a summo usque ad summum terrae in
specie faciei et sensu verborum . 22 Et dixit Holofernes ad eam:
Bene fecit Deus, qui misit te ante filios plebis tuae, ut fiat in manibus
nostris virtus, in eis autem, qui spreverunt dominum meum perditio. 23
Et nunc tu es speciosa in aspectu et bona in verbis tuis. Quoniam, si
feceris secundum quod locuta es, Deus tuus erit Deus meus, et tu in domo
Nabuchodonosor regis sedebis et eris nominata per omnem terram
.
12 1 Et iussit introduci eam, ubi reponebatur argentum ipsius. Et
praecepit sterni ei et dare ei ex obsoniis suis et ex vino suo bibere.
2 Et dixit Iudith: Non manducabo ex eis, ne fiat mihi offensio, sed
ex eis, quae allata sunt, praebebitur mihi . 3 Et dixit ad eam
Holofernes: Si autem defecerint, quae tecum sunt, unde afferemus et
dabimus tibi similia eis? Non enim est homo nobiscum ex genere tuo, qui
habeat similia . 4 Dixitque ad eum Iudith: Vivit anima tua, domine
mi, quoniam non impendet ancilla tua, quae sunt mecum, quousque faciat
Dominus in manu mea, quae voluit . 5 Et induxerunt eam servi
Holofernis in tabernaculum, et dormivit usque in mediam noctem.
Surrexitque ante vigiliam matutinam 6 et misit ad Holofernen dicens:
Praecipiat nunc dominus meus permitti ancillam suam exire ad orationem .
7 Et praecepit Holofernes custodibus suis, ne prohiberent eam. Et
permansit in castris triduum. Et exiebat per noctem in vallem Betuliae et
baptizabat se in fontem aquae. 8 Et, ut ascendebat, orabat Dominum,
Deum Israel, ut dirigeret viam eius in exaltationem po puli sui. 9 Et
introiens munda manebat in tabernaculo, usque dum afferretur esca eius in
vesperum. 10 Et factum est, in quarta die fecit Holofernes cenam
famulis suis solis et neminem eorum, qui erant super officia, vocavit ad
convivium. 11 Et dixit Bagoae spadoni, qui erat praepositus super
omnia ipsius: Vadens suade mulieri Hebraeae, quae est apud te, ut veniat
ad nos et manducet et bibat nobiscum. 12 Ecce enim turpe est in
conspectu nostro, ut mulierem talem dimittamus non fabulantes ei, quoniam,
si non eam attraxerimus, deridebit nos . 13 Et exiit Bagoas a facie
Holofernis et introivit ad eam et dixit ei: Non pigeat puellam bonam
hanc introeuntem ad dominum meum glorificari ante faciem eius et bibere
nobiscum vinum in iucunditatem et fieri in hodierno die honorificam sicut
unam filiarum magnatorum Assyriae, quae assistunt in domo Nabuchodonosor
. 14 Dixitque ad eum Iudith: Et quae sum ego, ut contradicam domino
meo? Quoniam omne, quod erit optimum in oculis eius, festinans faciam, et
erit hoc mihi gaudium usque ad diem mortis meae . 15 Et surgens
exornavit se vestimento suo et omni muliebri ornatu, et praecessit ancilla
eius et stravit ei contra Holofernen in terra stragula, quae acceperat a
Bagoa in cotidianum usum, ut manducaret discumbens super ea. 16 Et
introiens Iudith discubuit. Et obstupuit cor Holofernis in eam, et commota
est anima eius, et erat concupiscens valde, ut concumberet cum ea;
quaerebatque tempus seducendi eam ex die, quo viderat illam. 17 Et
dixit ad eam Holofernes: Bibe et esto nobiscum in iucunditatem . 18
Et dixit Iudith: Bibam, domine, quia magnificata est vita mea in me
hodie prae omnibus diebus nativitatis meae . 19 Et accipiens
manducavit et bibit coram illo ea, quae praeparaverat ipsi ancilla sua.
20 Et iucundatus est Holofernes de ea et bibit multum vinum, quantum
numquam bibit in uno die, ex quo natus est.
13 1 Et, ut vesper factus est, festinaverunt servi eius abire, et
Bagoas conclusit tabernaculum a foris et dimisit adstantes a facie domini
sui. Et abierunt omnes in cubilia sua; erant enim omnes fatigati, quoniam
plurimus factus erat potus. 2 Derelicta est autem sola Iudith in
tabernaculo, et Holofernes prociderat in lectum suum; circumfusum enim
erat ei vinum. 3 Et dixit Iudith ancillae suae, ut staret extra
cubiculum et observaret exitum eius sicut cotidie; exire enim se dixit ad
orationem suam, et Bagoae locuta est secundum verba haec. 4
Discesseruntque omnes a facie, et nemo relictus est in cubiculo eius, a
minimo usque ad magnum. Et stans Iudith ad caput eius dixit: Domine,
Domine, Deus omnium virtutum, respice in hac hora ad opera manuum mearum,
ut exaltetur Ierusalem. 5 Quia nunc est tempus, ut suscipias
hereditatem tuam et facias cogitationem meam in quassationem inimicorum,
qui insurrexerunt super nos . 6 Et accedens ad columnam lectus, quae
erat ad caput Holofernis, deposuit pugionem illius ab illa. 7 Et
accedens ad lectum comprehendit comam capitis eius et dixit: Deus
Israel, confirma me, Domine, Deus Israel, in hoc die . 8 Et percussit
in cervicem eius bis in virtute sua et abstulit caput eius ab eo. 9 Et
volutavit corpus eius a toro et abstulit conopeum eius a columnis; et post
pusillum exiit et tradidit abrae suae caput Holofernis, 10 et misit
illud in peram escarum suarum. Et exierunt ambae simul secundum
consuetudinem suam quasi ad orationem. Transeuntesque castra gyraverunt
totam vallem illam et subascenderunt montem Betuliae et venerunt ad portas
eius. 11 Et dixit Iudith a longe eis, qui custodiebant in portis:
Aperite, aperite portam! Nobiscum est Deus, Deus noster, ut faciat adhuc
virtutem in Israel et potentiam adversus inimicos nostros, sicut et hodie
fecit . 12 Et factum est, ut audierunt viri civitatis vocem eius,
festinaverunt descendere ad portam civitatis suae et convocaverunt
seniores civitatis. 13 Et concurrerunt omnes a minimo usque ad magnum,
quoniam mirum erat eis illam reversam esse. Et aperuerunt portam et
receperunt eas et accendentes ignem ad lumen congyraverunt eam. 14
Quae dixit ad eos voce magna: Laudate Dominum nostrum, laudate, quia non
abstulit misericordiam suam a domo Israel, sed conteruit inimicos nostros
per manum meam in hac nocte . 15 Et proferens caput de pera sua
ostendit et dixit eis: Ecce caput Holofernis principis militiae virtutis
Assyriorum, et ecce conopeum, in quo recumbebat in ebrietate sua. Et
percussit eum Dominus in manu feminae. 16 Et vivit Dominus, qui
custodivit me in via mea, qua profecta sum, quoniam seduxit eum facies mea
in perditionem eius, et non fecit peccatum mecum in coinquinationem et
confusionem . 17 Et obstupuit omnis populus valde et inclinantes se
adoraverunt Deum et dixerunt unanimes: Benedictus es, Deus noster, qui
ad nihilum redegisti inimicos populi tui in hodierna die . 18 Et
dixit ad eam Ozias: Benedicta tu es, filia, a Deo excelso prae omnibus
mulieribus, quae sunt super terram. Et benedictus Dominus Deus noster, qui
creavit caelum et terram, qui direxit te in vulnus capitis principis
inimicorum nostrorum. 19 Quoniam non discedet laus tua a corde hominum
memorantium virtutis Dei usque in sempiternum. 20 Et faciat tibi ea
Deus in exaltationem aeternam, ut visitet te in bonis, pro eo quod non
pepercisti animae tuae propter humilitatem generis nostri, sed prosilisti
in ruinam nostram in directum ambulans in conspectu Dei nostri . Et dixit
omnis populus: Fiat, fiat! .
14 1 Et dixit Iudith ad illos: Audite me, fratres, et acci
pientes caput hoc suspendite illud super propugnaculum muri nostri. 2
Et, cum aurora illuxerit, et exierit sol super terram, accipite
unusquisque vasa bellica vestra et exietis omnis vir potens extra
civitatem et dabitis initium adversus eos tamquam descendentes in campum
ad primam custodiam filiorum Assyriae; et non descendetis. 3 Et
accipientes illi arma sua ibunt in castra sua et suscitabunt duces
virtutis Assyriae concurrentque ad tabernaculum Holofernis et non
invenient illum, et incidet in illos timor, et fugient a facie vestra.
4 Et subsecuti vos et omnes, qui incolunt omnem finem Israel,
prosternite illos in viis illorum. 5 Ante autem quam faciatis ista,
vocate mihi Achior Ammoniten, ut videns recognoscat eum, qui vituperavit
domum Israel et ipsum quasi in mortem misit ad nos . 6 Et vocaverunt
Achior de domo Oziae, qui, ut venit et vidit caput Holofernis in manu viri
unius in ecclesia populi, cecidit in faciem, et resolutus est spiritus
ipsius. 7 Ut autem resuscitaverunt eum, procidit ad pedes Iudith et
adoravit faciem ipsius et dixit: Benedicta tu in omni tabernaculo Iudae
et in omni gente, quicumque audientes nomen tuum turbabuntur. 8 Et
nunc annuntia mihi, quaecumque fecisti in diebus istis . Et rettulit illi
Iudith in medio populi omnia, quaecumque fecerat, ex qua die exivit usque
in diem, qua loquebatur illis. 9 Ut autem desiit loqui, exsultavit
omnis populus voce magna et dedit vocem iucunditatis in civitate sua.
10 Videns autem Achior omnia, quaecumque fecit Deus Israel, credidit
Deo valde et circumcidit carnem praeputii sui, et appositus est ad do mum
Israel usque in diem hanc. 11 Postquam autem aurora orta est,
suspenderunt caput Holofernis super murum; et accepit omnis vir arma sua,
et exierunt secundum cohortes ad ascensiones montis. 12 Filii autem
Assyriae, ut viderunt illos, miserunt ad praepositos suos, et illi
venerunt ad duces et ad tribunos et ad omnes principes suos. 13 Et
venerunt ad tabernaculum Holofernis et dixerunt Bagoae, qui erat super
omnia eius: Suscita dominum nostrum, quoniam ausi sunt Iudaei descendere
ad nos in bellum, ut pereant usque ad finem . 14 Introivitque Bagoas
et pulsavit cortinam; suspicabatur enim illum cum Iudith dormire. 15
Cum autem nemo responderet, aperiens cortinam intravit in cubiculum et
invenit illum in scabello proiectum, mortuum, nudum, et caput illius
sublatum ab eo. 16 Et exclamavit voce magna cum fletu et gemitu et
clamore magno et scidit vestimenta sua. 17 Et intravit in
tabernaculum, ubi Iudith fuerat hospitata, et non invenit eam. Et
exsilivit ad populum et clamavit: 18 Inique gesserunt servi! Fecit
confusionem una mulier Hebraeorum in domum regis Nabuchodonosor, quoniam
ecce Holofernes in terra, et caput ipsius non est in illo! . 19 Ut
autem audierunt verba haec, principes virtutis Assyriae sciderunt tunicas
suas, et conturbata est anima eorum valde, et factus est clamor et
ululatus magnus in medio castrorum.
15 1 Ut autem audierunt hi, qui in tabernaculis erant, obstu
puerunt super quod factum erat. 2 Et incidit in illos timor et tremor,
et non erat homo, qui maneret contra faciem proximi sui adhuc, sed effusi
simul fugiebant in omnem viam campi et montanae. 3 Et, qui castra
collocaverant in montana circa Betuliam, in fugam conversi sunt. Et tunc
filii Israel, omnis vir bellator eorum, diffusi sunt in illos. 4 Et
misit Ozias Betomesthaim et Bemen et Chobam et Cholam in omnem finem
Israel, qui renuntiarent de his rebus, quae consummata erant, et ut omnes
in hostes effunderentur in interfectionem eorum. 5 Ut autem audierunt
filii Israel, omnes simul irruerunt in illos et concidebant illos usque
Chobam. Similiter autem et, qui in Ierusalem erant, advenerunt ex omni
montana; renuntiata enim sunt illis, quae facta sunt in castris inimicorum
illorum. Et qui in Galaad et qui in Galilaea erant, persecuti sunt illos
et percusserunt eos plaga magna, donec transirent Damascum et terminos
eorum. 6 Reliqui autem, qui inhabitabant Betuliam, irruerunt in castra
Assyriae et exspoliaverunt eos et locupletati sunt valde. 7 Filii
autem Israel regressi a caede dominati sunt reliquiis; et vici et villae
in montana et in campestri multa spolia possederunt; multitudo enim magna
erat. 8 Et venit Ioachim sacerdos magnus et seniores filiorum Israel,
qui inhabitabant Ierusalem, ut viderent bona, quae fecit Dominus Israel,
et ut viderent Iudith et loquerentur cum illa in pace. 9 Et, ut exiit
ad illos Iudith, benedixerunt simul eam omnes et dixerunt ad illam: Tu
exaltatio Ierusalem, tu gloria magna Israel, tu laus magna generis nostri.
10 Fecisti omnia haec in manu tua, fecisti bona cum Israel, et
complacuit in illis Deus. Benedicta esto tu, mulier, apud Deum
omnipotentem in aeternum tempus . Et dixit omnis populus: Fiat, fiat!
. 11 Et exspoliavit populus castra per dies triginta, et dederunt
Iudith tabernaculum Holofernis et omne argentum et lectus et vasa et omnem
apparatum illius. Et accipiens illa imposuit in mulas et iunxit currus
suos et congessit illa in ipsis. 12 Et concurrit omnis mulier Israel,
ut videret eam, et benedixerunt eam et fecerunt ei chorum de se. Et
accepit thyrsos in manibus suis et dedit mulieribus, quae secum erant.
13 Et coronatae sunt oliva, ipsa et quae cum illa erant. Et antecessit
omni populo in chorea dux omnium mulierum, et sequebatur omnis vir Israel
armatus, cum coronis et hymnis in ore ipsorum. 14 Et exordiebatur
Iudith confessionem hanc in omni Israel, et acclamabat omnis populus
laudationem hanc Domini.
16 1 Dixitque Iudith: Incipite Deo meo in tym
panis, cantate Domino meo in cymbalis, modulamini illi psalmum
novum, exaltate et invocate nomen ipsius. 2 Tu es Deus conterens
bella, qui ponis castra in medio populi tui, ut eripias me de manu
persequentium me. 3 Venit Assur a montibus, a borra, venit in
milibus virtutum suarum, quorum multitudo obturavit torrentes, et
equitatus ipsorum texit colles. 4 Et dixit incensurum se fines
meos et iuvenes meos occisurum gladio et mammantes meos daturum ad
solum et infantes meos daturum in partitionem et virgines
spoliaturum. 5 Dominus omnipotens sprevit illos et confudit illos in
manu feminae! 6 Non enim cecidit potens eorum a iuvenibus, nec
filii Titanum percusserunt illum, nec alti gigantes superposuerunt se
illi, sed Iudith filia Merari in specie faciei suae dissolvit illum.
7 Dispoliavit enim se stola viduitatis suae in exaltationem
dolentium in Israel. Unxit faciem suam unguento 8 et colligavit
capillos suos in mitra et accepit stolam lineam in seductionem
eius. 9 Sandalum eius rapuit oculum ipsius, et species eius captivam
fecit animam illius, et transiit gladius cervicem eius. 10
Horruerunt Persae audaciam eius, et Medi turbati sunt constantia
ipsius. 11 Tunc ululaverunt humiles mei, et exclamaverunt
aegrotantes et territi sunt, in altum extulerunt vocem suam et
conversi sunt. 12 Filii puellarum compunxerunt illos et tamquam
pueros ultroneos vulnerabant; perierunt a praelio Domini mei. 13
Cantabo Deo meo hymnum novum: Domine, magnus es tu et
clarus, mirabilis in virtute et insuperabilis. 14 Tibi serviat
omnis creatura tua, quoniam dixisti, et facta sunt, misisti spiritum
tuum, et aedificata sunt, et non est qui resistat voci tuae. 15
Montes enim a fundamentis agitabuntur cum aquis, petrae autem a facie
tua tamquam cera liquescent. Illis autem, qui timent te, propitius
adhuc eris. 16 Quoniam pusillum omne sacrum ad odorem suavitatis, et
minimus omnis adeps in holocaustum tibi. Qui autem timet
Dominum, magnus apud eum semper. 17 Vae gentibus assurgentibus
generi meo! Dominus omnipotens vindicabit illos, in die iudicii
visitabit eos, ut det ignem et vermes in carnes eorum, et
comburentur, ut sentiant usque in aeternum . 18 Ut autem venerunt in
Ierusalem, adoraverunt Deum; et, postquam mundatus est populus,
rettulerunt holocaustum Domino et voluntaria sua et munera. 19 Et
attulit Iudith omnia vasa Holofernis, quaecumque dederat ei populus, et
conopeum, quod sustulerat de cubiculo ipsius, in consecrationem Domino
dedit. 20 Et populus laetabatur in Ierusalem contra faciem sanctorum
per menses tres, et Iudith cum illis mansit. 21 Post illos autem dies
rediit unusquisque in hereditatem suam, et Iudith abiit in Betuliam et
demorata est in possessione sua. Et facta est secundum tempus suum clara
in omni terra, 22 et multi concupierunt eam, et non cognovit vir illam
omnibus diebus vitae eius, ex qua die mortuus est Manasses maritus illius
et appositus est ad populum suum. 23 Et procedens magna facta est
valde et senuit in domo mariti sui Manasses annos centum quinque; et
dimisit abram suam liberam. Et mortua est in Betulia, et sepelierunt eam
in spelunca. 24 Et planxit eam omnis Israel diebus septem. Divisitque
bona sua, priusquam moreretur, omnibus proximis viri sui Manasses et
proximis ex genere suo. 25 Et non fuit adhuc, qui in timorem mitteret
filios Israel in diebus Iudith et post mortem eius diebus
multis.
|